ਲੁਧਿਆਣਾ: ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਮਨੋਰਥ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਆਯੁਰਵਿਗਿਆਨ ਖੋਜ ਪਰਿਸ਼ਦ (ਆਈਸੀਐਮਆਰ) ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ (ਸੀਐਮਸੀ) ਲੁਧਿਆਣਾ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੇ ਅਹਿਮ ਉਪਰਾਲੇ ‘ਮਿਸ਼ਨ ਸਵਸਥ ਕਵਚ’ ਤਹਿਤ ਐਸਡੀਐਚ ਖੰਨਾ ਵਿਖੇ ਬਲਾਕ ਪੱਧਰੀ ਕੈਸਕੇਡ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਸਫ਼ਲਤਾਪੂਰਵਕ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਆਈਸੀਐਮਆਰ ਦੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹੈਲਥ ਰਿਸਰਚ ਪ੍ਰਾਇਓਰਿਟੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਸਮੁਦਾਇ ਅਧਾਰਿਤ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਮੈਡੀਕਲ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ (ਈਐਮਐਸ) ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੀਮਤੀ ਘੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹੁਨਰਾਂ ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਣਾ ਹੈ।
ਮੈਡੀਕਲ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਅਤੇ ‘ਪਲੇਟਿਨਮ ਮਿੰਟ’ ਦੀ ਅਹਿਮਿਅਤ
ਸਿਖਲਾਈ ਦੌਰਾਨ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮੈਡੀਕਲ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨਾਜ਼ੁਕ ਅਤੇ ਅਹਿਮ “ਪਲੈਟੀਨਮ ਮਿੰਟਾਂ” ਦੌਰਾਨ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਦੱਸੇ ਗਏ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਾਰਡੀਓ ਪਲਮੋਨਰੀ ਰੀਸਸਿਟੇਸ਼ਨ (ਸੀਪੀਆਰ), ਮੁੱਢਲੀ ਸਹਾਇਤਾ, 108 ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਸੇਵਾ ਦੀ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਵਰਤੋਂ, ਗੁੱਡ ਸਮੈਰਿਟਨ ਨੀਤੀ ਅਧੀਨ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸਥਿਤੀ ‘ਚ ਉਚਿਤ ਸਿਹਤ ਸੰਸਥਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਆਸ਼ਾ ਵਰਕਰਾਂ, ਏਐਨਐਮ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਹੈਲਥ ਅਫ਼ਸਰਾਂ (ਸੀਐਚਓ) ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਜੋ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਆਧਾਰ ਹਨ। ਮੈਦਾਨੀ ਸਿਖਲਾਈ ਇੰਡੀਆ ਈਐਮਐਸ ਟੀਮ (ਸੁਸ਼੍ਰੀ ਪੂਜਾ, ਸ਼੍ਰੀ ਲਵਦੀਪ, ਸੁਸ਼੍ਰੀ ਮਹਿਰੂਨ, ਸ਼੍ਰੀ ਆਸ਼ੀਸ਼) ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕੁਆਲਿਟੀ ਅਸ਼ੋਰੈਂਸ ਕਨਸਲਟੈਂਟ ਸ੍ਰੀਮਤੀ ਲਵਪ੍ਰੀਤ ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਗਈ।
‘ਟ੍ਰੇਨ ਦ ਟ੍ਰੇਨਰ’ ਮਾਡਲ ਨਾਲ ਹਰ ਪਿੰਡ ‘ਚ ਫਸਟ ਰਿਸਪਾਂਡਰ
‘ਮਿਸ਼ਨ ਸਵਸਥ ਕਵਚ’ ਨੂੰ “ਟ੍ਰੇਨ ਦ ਟ੍ਰੇਨਰ” ਮਾਡਲ ਅਧੀਨ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤਹਿਤ ਇਹ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸਿਹਤ ਕਰਮਚਾਰੀ ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣਗੇ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਹਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਪੰਜ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਫਸਟ ਰਿਸਪਾਂਡਰ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਮਾਹਿਰ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਤੁਰੰਤ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕੇ। ਇਸ ਪਹਿਲ ਨੂੰ ਚਾਲੂ ਰੱਖਣ ਲਈ ਹਰ ਹੈਲਥ ਐਂਡ ਵੈੱਲਨੈੱਸ ਸੈਂਟਰ (ਆਯੁਸ਼ਮਾਨ ਆਰੋਗਿਆ ਮੰਦਰ) ਨੂੰ ਦੋ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਵਾਲੀਆਂ ਸੀਪੀਆਰ ਮੈਨਿਕਿਨ ਕਿੱਟਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਅਕ ਫਲਿਪਚਾਰਟ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਉਪਰਾਲਾ
ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਸੂਬਾ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀਨ ਮਿਸਾਲ ਹੈ। ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਸੀਐਮਸੀ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਡਾ. ਜੇਅਰਾਜ ਡੀ. ਪਾਂਡਿਅਨ (ਮੁੱਖ ਖੋਜਕਰਤਾ) ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਡਾ. ਥੇਜੁਸ ਵਰਗੀਜ਼, ਡਾ. ਲਿਡੀਆ ਸੋਲੋਮਨ, ਡਾ. ਤਪੱਸਿਆ ਧਰ, ਡਾ. ਪਿੰਕੀ ਪਰਗਲ, ਡਾ. ਗੁਰਬੇਜ, ਡਾ. ਨਿਧੀ ਸ਼ਾਜਨ ਅਤੇ ਡਾ. ਅਤੁਲ ਸਹਿ-ਖੋਜਕਰਤਾ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਲੁਧਿਆਣਾ ਸ਼੍ਰੀ ਹਿਮਾਂਸ਼ੂ ਜੈਨ (ਆਈਏਐਸ), ਸਿਵਲ ਸਰਜਨ ਡਾ. ਰਾਮਨਦੀਪ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਅਫ਼ਸਰ ਡਾ. ਅਮਨਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ, ਸਟੇਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਅਫ਼ਸਰ ਡਾ. ਗਗਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਗਰੋਵਰ, ਮੈਡੀਕਲ ਅਫ਼ਸਰ ਡਾ. ਆਸ਼ੂ ਅਤੇ ਐਸਡੀਐਚ ਖੰਨਾ ਦੇ ਐਸਐਮਓ ਡਾ. ਮਨਿੰਦਰ ਭਸੀਨ ਦਾ ਵੀ ਪੂਰਨ ਸਹਿਯੋਗ ਹਾਸਲ ਹੈ।
ਸੰਪਾਦਕੀ ਟਿੱਪਣੀ: ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਮੁੱਢਲੀ ਮੈਡੀਕਲ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ‘ਮਿਸ਼ਨ ਸਵਸਥ ਕਵਚ’ ਰਾਹੀਂ ਆਮ ਸਿਹਤ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ‘ਪਲੈਟੀਨਮ ਮਿੰਟਾਂ’ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਰੱਖਿਅਕ ਹੁਨਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਬੇਹੱਦ ਇਨਕਲਾਬੀ ਕਦਮ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਹਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਫਸਟ ਰਿਸਪਾਂਡਰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦਾ ਲਕਸ਼ ਪੂਰੀ ਸ਼ਿੱਦਤ ਨਾਲ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਨਾ ਕੇਵਲ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇਵੇਗਾ, ਬਲਕਿ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕੀਮਤੀ ਜਾਨਾਂ ਬਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੀਲ ਦਾ ਪੱਥਰ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ।
