ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ-ਅਧਾਰਤ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਅਸ਼ਾਂਤੀ ਭੜਕਾਉਣ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ਾਂ ਰਚੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭਾਰਤ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਢੁਕਵਾਂ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਬੇਹੱਦ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਖੁਫੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਲਸ਼ਕਰ-ਏ-ਤੋਇਬਾ (LeT) ਆਪਣੇ ਕੈਡਰਾਂ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਤਰੀਕਿਆਂ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਕਈ ਨਵੇਂ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਹੁਨਰਾਂ ਵਿਚ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਵੀਂ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਰਟਸ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਘੁਸਪੈਠ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੁਣ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਵਿਸ਼ੇ ਯਾਨੀ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਚੁਣੌਤੀ ਬਣ ਕੇ ਉਭਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਮੰਗਲਾ ਡੈਮ ‘ਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਘੁਸਪੈਠ ਦੀ ਦੁਬਾਰਾ ਤਿਆਰੀ
ਸੁਰੱਖਿਆ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਹਾਲੀਆ ਵੀਡੀਓ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੋਸਟ ਵਾਂਟੇਡ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਅਤੇ ਲਸ਼ਕਰ-ਏ-ਤੋਇਬਾ ਦੇ ਕਮਾਂਡਰ ਰਾਣਾ ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਫਾਕ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਵੀਮਿੰਗ ਪੂਲ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦੇ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਸ਼ਫਾਕ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਘੁਸਪੈਠ, ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲਾ, ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਨੂੰ ਅੰਜਾਮ ਦੇਣ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਖ਼ਤਰਾ ਇਸ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਿਆਨਕ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਲਸ਼ਕਰ ਨੇ 26 ਨਵੰਬਰ, 2008 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਵਿਖੇ ਹੋਏ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਘਾਤਕ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਅੰਜਾਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਅਜਮਲ ਕਸਾਬ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅੱਤਵਾਦੀ ਇੱਕ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਵਾਲੀ ਕਿਸ਼ਤੀ ਨੂੰ ਹਾਈਜੈਕ ਕਰਕੇ ਰਬੜ ਦੀਆਂ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਦਾਖਲ ਹੋਏ ਸਨ। ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਇਹ ਸਿਖਲਾਈ ਦੁਬਾਰਾ ਉਸੇ ਮੰਗਲਾ ਡੈਮ ‘ਤੇ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਕਸਾਬ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਲਈ ਸੀ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ‘ਚ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਰਟਸ ਅਤੇ ਕੈਡਰਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ
ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਹੋਰ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮਰਕਜ਼ੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ (PMML) ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਰਾਹੀਂ ਕਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਰੀਰਕ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਤਹਿਤ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਜੂਡੋ, ਕਰਾਟੇ, ਤਾਈਕਵਾਂਡੋ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਤੀ ਦੇ ਗੁਰ ਸਿਖਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੁਨਰਮੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਫ਼ੌਜ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ। ਲਸ਼ਕਰ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅੱਤਵਾਦੀ ਵੀ ਲਗਾਤਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿਖਲਾਈ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਭਰਤੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਨਵੇਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਮਨੋਬਲ ਵਧਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਸ਼ਕਰ ਦੇ ਇਸ ਦੇਸ਼-ਵਿਰੋਧੀ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।
ਡਿਜੀਟਲ ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਦੀ ਨਵੀਂ ਚੁਣੌਤੀ
ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਨਵਾਂ ਧਿਆਨ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੱਲ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਲਸ਼ਕਰ-ਏ-ਤੋਇਬਾ ਦੇ ਨਵੇਂ ਭਰਤੀ ਕੈਡਰਾਂ ਨੂੰ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਟੂਲਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਵੀਡੀਓ ਵਿਚ ਕਮਾਂਡਰ ਰਾਣਾ ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਫਾਕ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਦੁਸ਼ਮਣ (ਭਾਰਤ) ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਅੱਗੇ ਨਿਕਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਮੁਜਾਹਿਦੀਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਵਰਤਣਾ ਸਿੱਖਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਏਆਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਿਖਲਾਈ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਭਾਰਤੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਏਜੰਸੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜਿਓਂ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਇਕ ਵੱਡੀ ਸੰਭਾਵੀ ਚੁਣੌਤੀ ਵਜੋਂ ਦੇਖ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਸੰਪਾਦਕੀ ਟਿੱਪਣੀ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਲਸ਼ਕਰ-ਏ-ਤੋਇਬਾ ਵੱਲੋਂ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੂੰ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਅਤੇ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਰਟਸ ਵਰਗੇ ਨਵੇਂ ਹੁਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣਾ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਤਵਾਦ ਹੁਣ ਰਵਾਇਤੀ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਹਾਈਬ੍ਰਿਡ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਯੁੱਧ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। 26/11 ਵਰਗੇ ਭਿਆਨਕ ਹਮਲੇ ਦੀ ਪਿੱਠਭੂਮੀ ਵਾਲੇ ਮੰਗਲਾ ਡੈਮ ‘ਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਘੁਸਪੈਠ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣਾ ਬੇਹੱਦ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦਾ ਇਸ ‘ਤੇ ਤਿੱਖੀ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣਾ ਸ਼ਲਾਘਾਯੋਗ ਹੈ, ਪਰ ਬਦਲਦੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਇਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਈਬਰ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਅਭੇਦ ਬਣਾਉਣਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਏਆਈ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਮਾਧਿਅਮ ਰਾਹੀਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨਵੀਂ ਚੁਣੌਤੀ ਨੂੰ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਨਾਕਾਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।
